NASA serfrøðingurin og agnostikarin Robert Jastrow: Gud er møguliga til

Ein øtast í løtuni yvir tann manglandi opinleika, vit í løtuni síggja í úttalisum og hugburðinum hjá mongum gudloysingum. Hesin hugburður sum gevur seg út fyri at verða grundaður í fakta, men sum í veruleikanum, eina vísir á desperatu royndina at varveita teirra materialistisku heimsmynd. Hesin hugburður, sum nøkur hava givi heiti 'radical skeptisisma'. 

Hesin gudleysi hugburður tykist í mínari verð, alt ov veruleikafjarður og í nógvum førum mótsigandi og alt ov lítið úthugsaður. Mín persónliga niðurstøða er tí, at ateisturin heldur seg til hendan hugburð og tess argumentir, ikki tí at hetta kann logiskt grundgevast fyri, men tí at ateisturin hevur mikið behov fyri hesum.

Tó mugu vit ásannað, og við gleði, at tað eru serfrøðingar í hesum mainstream akademiska kredsinum, sum heldur ikki trúgva á Gud, men sum óansæð, ikki lukka seg inn í einari verð av ynskihugsan og sum heldur velja at loyva teirra ynskihugsan at vera órógvað av logik og 'common sense' fakta. Ein slíkur var Robert Jastrow, sum doyði í 2008, ein agnostikari og leiðandi vísindamaður hjá NASA, sum eisini gjørdist stovnari og leiðari av ‘NASA Goodard Institute for Space Studies’.

Robert Jastrow

http://en.wikipedia.org/wiki/Robert_Jastrow

http://www.giss.nasa.gov/research/news/20080303/

Í bók síni: ‘Until the Sun Dies: A Scientific History of the Universe From the Beginning to the End of Time’, úttalar hans seg um møguleikan av Guds tilveru, útfrá gransking innan stjørnufrøði, upprunafrøði, evnafrøði og lívfrøði.

Um møguleikan av Guds tilveru og gransking inn kosmologi og upprunafrøði skrivar hann:

‘Was it “Thine  all powerful hand that creates the world out of formless matter”? And this last question, more interesting than any other can never be answered; we can never tell whether the hand of God was at work in the moment of creation…(16).

The universe, and everything that has happened in it since the beginning of time, are a grand effect without a known cause (17).

An effect without a cause? That is not the world of science; it is a world of witchcraft, of wild events and the whims of demons, a medieval world that science has tried to banish. As scientists, what are we to make of this picture? I do not know…(17).

Now we see how the astronomical evidence leads to a biblical view fo the origin of the world. All the details differ, but the essential element in the astronomical and biblical accounts of Genesis is the same; the chain of events leading to man commenced suddenly and sharply, at a definite moment in time, a flash of light and energy’ (21).

Áhugavert at hesin agnostiski vísindamaðurin, sum ikki trýr á Gud, metir upprunafrøði og granskan av alheiminum, at vísa á møguligu tilveruna av einum guddómligum skapara, nakað sum vísindin annars hevur roynt at bannað.

Um lívfrøði og yvirnátturliga inngríban skrivar hann:

At Present, science has no satisfactory answer to the question of the origin of life on the earth. Perhaps the appearance of life on the earth is a miracle. Scientists are reluctant to accept that view, but their choices are limited; either life was created on the earth by the will of a being...or it evolved...spontaneously through chemical reaction...The first theory...is a statement of faith...The second is also an act of faith. The act of faith consists in assuming that the scientific view of the origin of life is correct, without concrete evidence to support that belief (52).

Jastrow er opinbart av tí uppfatan, at pástandurin, um at lív er uppruni úr ikki- organiskum evnið, er eins væl eitt dømi uppá trúgv, sum pástandurin, at lív má verða skapt ella tilætla av einari hægri veru.

Gudleysur hugburður: skeptisisma ella bara reint snævurskygdi?

Tað var ein ateistur, sum eg tosaði nógv við fyri fleiri árum síðani. Hesin var sjálvandi væl vitandi um, at andaligar og ónátturligar hendingar vóru staðfestandi fyri einari heimsmynd, sum ikki hóskaði hansara gudleysa og materialistiska hugburði. Hesin royndi tí á sinnið, við miklum ídni og snildum at burturforklára ymiskar yvirnátturligar hendingar.

Hesin hevði vitja eina kvinnu, sum hevði havt álvarsamar trupuleikar við gongulagnum. Minnist eg rætt mátti hon nýta eitt ávíst slag av skógvum og tiltíðir høkir. Kvinnan hevði verði á einum kristnum møtið har í hon var lekt frá likamliga óførleikanum. Í heimi sínum, vísti hon vini mínum læknaskjøl, myndir, skógvarnar og annað sum prógvaði, at hon einaferð stríddist við hendan ólekjandi likamligan veikleikan. Sjálvandi vóru tað onnur, sum kendu kvinnuna og sum persónliga kundu staðfesta tilburðin. Gudloysingurin fortaldi mær at hann var ráðaleysur hesum viðvíkjandi, at hann metti hetta at verða meiri enn ótrúligligt.

Kortini valdi hann ikki at trúgva myndum, vitnum, læknaskjølum, tólum. Niðurstøða hansara var, at eftirsum hann sjálvur ikki hevði sæð tilburðin, var tilburðurin slett ikki farin fram.

Sjálvandi hugsi eg at persónurin neyvan hevði víst slíkan fjákutan hugburð og desperata skeptisismu, um nøkur deydningahøvd úr plastik ella øðrum tilfarið, vóru løgd á rað og ein yvirhypotetisk søga, bygd á reina giting og ynskihugsandi hugfloð høvdu verði framløgd, um hvussu hesi kopiðir umboðaðu mennandi stigini av apumenniskjum, í einum tíðarskeiðið, sum fevndi seg yvir milliónavís av árum.

Hetta sigur kanska ikki so lítið. Kanska viðkomandi ikki var so skeptiskur sum hann legði upp--hmm, hvat var hann so? 

Motiverandi yvirskeptiskur?

Í samband við tað yvirnátturliga, segði honum frá um eina hending í Onglandi, har eg og ein týskur samverkatrúboðari, vóru farnir á eitt Toronto-rørðslu líknandi møtið.

Sum vit standa uppi og lovsangurin heldur fram, byrja manifestingarnar. Framman fyri okkum standa tvær kvinnur, báðar púru burtur í lovsanginum, við hondunum upplyftum. Knappuliga dettur tann eina aftur eftir, við fullari styrki og slær nakkan við fullari kraft í stólabakið. Nøkur sekund seinni, meðan høvd hennara enn darlar aftureftir í stólabakinum, fellur veninda hennara við somu styrki, eisini við nakkanum í stólabakið---skilji væl hví hetta ber heitið: 'slain in the Spirit'. 

  

Eg lúgvi neyvan tá eg sigi, at eg var sannførdur í at hesar báðar høvdu fingi álvarsamt mein, ja kanska enntá vóru deyðar. So ógvusligur var tilburðurin, at týski vinur mín, mátti til samtalu við eitt slag av sálarlækna-ráðgevara somu vikuna.

Men vóru kvinnurnar deyðar? Ehh...nei! Høvdu tær fingi tað minsta mein, ella merktu tær nakað til pínu eftir tilburðin? Nope! Vóru tær sitandi, eftir stoytin og eftir at hava verði uttan vit í 5-10 minuttir? Ófatiligt sum tað ljóðar, men heldur ikki. Til mína undran, vóru hesar við tað sama uppi á fótum aftur, við upplyftum hondum og tóku lut í lovsanginum--hvussu? Eg hevði hug at seta meg niður og grunda yvir, hvat eg júst hevði verið vitni til, meðan starvsfelagið mín hevði bestan hugin, at sleppa sær út og so langt burtur sum møguligt og skjótast møguligt.

Óansæð hvat ein heldur um at hetta fyribrigdi 'slain in the Spirit', um hetta verður virka av Gudi ella djevulinum, so var hetta ikki ein nátturlig hending.

Ein mátti verða ómetaliga sjúkur í høvdinum, at tíma, tora og kunna kasta seg niður, við nakkanum á eitt stólabak; møguliga eina madrassu, kanska eitt gólv við einum tjúkkum teppið, um ein dugdi at taka stoytin; men spontant á ein stól, við stólabakið? Viðkomandi hevði ivaleyst verið álvarsamt løstaður.

Men kvinnurnar báðar kastaðu seg jú heldur ikki niður, tær vóru vóru slignar niður, við fullari styrkið. 

Eg havi verið á líknandi møtum fyrr, eg havi verið vitni til hvussu fólk detta og verða lofta, og nøkur sum enntá spæla og leggja seg trygt í hendurnar á teimum sum skulu stiga hesum áðrenn tey raka gólvið. Men í hesum førinum var eingin at lofta, einki teppi, einki fyrireika, men heldur ein óvænta og spontan reaksjón sum rakti tveir persónar, nærum samstundis, og bara ein harður stólur at taka ímóti.

Eg stóð eins og týski starvsfelagið mín, skelkaður og málleysur; týðiliga var hetta ikki simpult hysteria, ella eitt tilfeldig av epilepsy. Um hetta var spæl frá teirra síðu, hví vildu hesar risikera, at gjørt sær sjálvum slíkt mein? Hví báðar, heldur enn tann eina? Hvussu kundi eg forklára styrkina í falli teirra og hví og hvussu bar so á, at hvørgin teirra fekk nakað sum helst mein av tilburðinum?

Tá eg greiddi ovurnevnda gudloysingum um hendingina, kendi hann seg enn einaferð noyddan at verja materialistisku heimsmyndina. Hann greiddi frá einum øðrum tilburið, sum hann sjálvur helt verða eina hending av somu nátturu.

Hesin hevði verið í SMS ein leygarmorgum og sá eitt 1-2 ára gamalt barn henga seg út úr einum barnavogni. Og so hendi skaðin, barni datt úr vogninum og slóg høvdið í gólvið.

Við hesum grundgav hann fyri, at hendingin á pinsamøtinum neyvan svaraði til nakað ónátturligt, eftirsum barnið í SMS heldur ikki fekk nakað mein.

Tja…skal eg svara fyri meg, so havi eg verið vitni til verri tilburðir enn hendingina í SMS. Fyri nøkrum árum síðani, í Birmingham var eg vitni til, at ein nýðføðingur, var tveittur út úr einum brennandi bygningi frá aðru hædd. Líttla barnið lendi flat við høvdinum á einum borið, hareftir at allur kroppurin rakti jørðina. Veit ikki um barnið kom heilskapa frá tilburðinum.

Kortini munaði hetta einki móti tí hendingini vit vóru vitni til á møtinum. Barni í SMS hevði ikki langan veg at koma niður og var heldur ikki sligi niður í gólvið við fullari styrkið. Pinkubarnið í brennandi bygninginum er ein hending av øðrvísi kaliber, men kroppurin og høvdið vóru væl innballa og barnið græt sjálvsagt illa-tað fekk also mein. Í hvørgum førið, vóru hendingarnar framdar við tí ynski at skaða seg sjálvan. Í hvørgum førið var talan um eina kraft, sum slóð viðkomandi niður við fullari styrkið, eins og vit sóu á Toronto møtinum.

So hvat hendi á hasum møtinum?

Eg tori ikki og havi ongan rætt til, at bólka allar gudloysingar soleiðis. Men gudleysi vinur mín var yvirskeptiskur og hetta er vorðin ein týðandi trendur, tíðaverri.
Sjálvur haldi eg tað hava stóra týdning at vit eru kritisk og skeptisk, men er slík skeptisisma grunda á motiverandi hugburð, so er einki at vinna uttan at villeiða seg sjálvan.

Hugburðurin hjá hesum gudloysingi var slett ikki skeptiskur, heldur var hann drivin av kritiskum treiskni, totalari desperatheit og reinari býttisligheit. Slíkur hugburður er á ongan hátt vísindaligur ella opinsinnaður.  Líknandi hevur eisini gjørt seg galdandi innan gransking, har í alt tað sum minnur um, ella bara indikerar møguleikan fyri tí yvirnátturliga (so sum tíðarfestingar av Evangeliumskelduni enntá, etc), verður vraka, avnokta, til látursgjørt, prógv ella ikki.

Tá er illa statt við viðger av sannleika og fakta í okkara samfelagið!

Hin ónátturligi Heimurin 1: Djevlar og andamaning

Filmurin: 'The Exorcism of Emily Rose'

 Nú hví skrivi eg eitt innlegg um demonar og andamanan? Nei, hetta er ikki tí at eg fjeppist í hesum evninum; men í høpinum av trúarverju, veit eg at hetta er við til at sáa iva um ein heim sum nøkur pástanda er reint og slætt bara nátturulistiskur. Tað vísir seg eisini at andamanan eins væl og pástandurin um undur, hava rørt undir mongum kjakum gjøgnum tíðirnar; filmurin ‘The Exorcism of Emily Rose’ er eitt týðiligt dømi um hendan trendin.

Eg fari í hesum innlegginum, ikki at sitera hendingar og viðgerðir frá bókum og upplivingum hjá øðrum, men heldur grundgeva frá mínari egnu uppliving og teimum spurningum og argumentum eg havi fyri og móti demonum og andamanan.  

'The Last Exorcism'

Eg má játta at eg havi sæð hópin av exorcist filmum, ikki serliga kristiligt veit eg, serstakliga tá Paulus sigur: ‘haldi tykkum frá øllum illum hvussu tað enn sær út’. Men kanska er tað ein orsøk til, at eg havi loyvt mær at sæð fleiri slíkar ræðufilmar. Fyri nøkrum árum síðani, sá eg filmin ‘The Exorcism of Emily Rose’, sum sigst um, byggir á veruligar hendingar. Seinasta ár sá eg ‘The Exorcist’, sum eisini sigst at byggja á veruligar hendingar (sjálvt um eg havi mína skepsis). Fyri nøkrum mánaðum síðani sá eg ‘The last exorcism’, um ein fráfalnan pastor, sum roynir at prógva, at tilstandurin at verða settur av einum djevli ella illum anda, bara er ein sinnisligur tilstandur, uttan ónátturliga ávirkan. Tað sum eg haldi verða undirhaldandi, tá eg síggi ein slíkan film, eru tær desperatu royndirnar at forklára hendingina og manifesteringarnar nátturliga. Eitt nú í ‘The last Exorcism’, har í forkláringin ljóðaði uppá stress, orsaka av ringari samvitsku.

Men hatta er sjálvandi filmverðin og eingin má halda, at eg draga mína niðurstøður frá einum ella fleiri filmum.

Tó, so havi eg verði í trúboðaratænasta í fleiri asiatiskum londum í fleiri ár. Hetta eru lond har djevla og andadýrkan hoyrir gerandisdegnum til og har hendingar av tí ónátturliga slagnum, eru nógv vanligari enn á okkara leiðum. Í teimum umstøðunum havi eg sjálvur sæð demonar og tykist við at reka út illar andar.

Sum ein typiskur vesturlendingur má eg viðganga, at eg mangan havi verði skeptiskur og roynt at gera mun á hvat í veruliga er andaliga íbirt og hvat er hysteria. Í summum førðum havi eg havt varhugan av at hesi kanska heldur vóru sinnisjúk, spældu ella bara gjørdu seg upp, men í øðrum førum, mátti eg bíta í meg at hetta var heilt avgjørt ekta.

Eru demoniskar manifesteringar óveruligar?

Tað vóru asiatar sum eg starvaðist við, sum týðiliga gjørdu mun á eitt nú illum andum og sinnisjúku. Tað hjálpir tí ikki at argumentara at hesi kristnu í Asia bara eru hysterisk og rokna alt fyri demonar. Áðrenn eg góðtók tann andaliga faktorin, mátti eg fyrst útilukka nátturlig alternativir; tildømis at tilstandurin hjá hesum mongu, sum eg var vitni til, møguliga bara var eitt spæl hjá tí einstaka. Men hetta alternativið fall eins og tann fyrra. Tildømis undraði tað meg serstakliga, at undir møtunum vóru tað oftani muslimar, sum komu við onkrum í familjuni, sum var vorðin yvirtikin av slíkum kreftum. Hetta er vorðin vanlig tilgongd í landinum Pakistan, tí bløðini í Pakistan heita á muslimar um ikka gera nýtslu av kristnu kraftini fyri at bjarga familjulimum úr slíkari demoniskari vanlagnu. Tó, so tykist tað, at slíkar ávarðingar og áheitanir ikki at hava havt tað stóru ávirkan og muslimarnir í Pakistan tykjast verða klárir yvir, at okkurt er við bøn og andaligum autoriteti í samband við navnið og persónin Jesus Kristus, sum far hesar kreftir at víkja. Hetta útilukkaði í mínum førið mistankan um at hesir einstaklingar spældu besettir. Tildømis, hví skuldu muslimar givið Kristindóminum slíkan ans og æru, serstakliga tá hugsa verður um hetta viðurkennur Kristindómin og niðurgerð islamsku religiónina? Slíkt hevði man neyvan vanta av muslimum í einum landið, har Kristindómur annars er undirlagdur bæði hatur og ágang. Einasta forkláringin mátti tí verða, at muslimar uppliva eina andaliga makt í Kristindóminum, sum veruliga riggar. Hetta uppfati eg, sum at hesir mongu muslimar (kanska í tíggjutúsundatalið) ikki spæla. Og hví skuldu teir og onnur spæla?

Her spælir ein annar faktorur seg inn, tann at Pakistan, eins væl og fleiri onnur asiatisk lond eru ærumentanir. Sjúka, illgerðir og ómoralur, leggur eina heila familju og oftani teirra næstringar undir bæði niðring og útisteinging. Hvussu so, tá ein er settur av illum andum? Er tað logisk hugsan at hesi vildu spælt svøk ella drigið familjulimir til kristin møtir, um støðan ikki veruliga var so hættislig? Vildi ein ung genta tildømis spælt djevlayvirtikin, vitandi at hennara framtíðar møguleikar verða álvarsama skerdir? Eg kann fara skeivur í fleiri førum, men í flestu førum loyvi eg mær aftur at ivast.

Er talan um sinnisjúku?

Hetta kundi tí týtt uppá at hendingarnar ikki eru spæl, men er so orsøkin kanska sinnisjúka heldur enn demonisk? Aftur loyvi eg mær persónliga at ivast um hetta alternativið í flestu førum. Tiltíðir havi eg saman við øðrum, veriði tilkallaður, at dríva ein demon út, har talan var um eina nátturliga orsøk, men hetta var langt frá tí vanliga. Tey dømir sum eg persónliga kenni mest til, kunnu hvørki ávísast til ein sum er sinnisjúkur, til schizophreni ella epilepsi.

Í flestu førum kundi persónurin, eina løtu tykjast normalur, men dettur, ristist og manifesterar ógvusliga, tá hann hoyrir kristna bøn ella kristnan lovsang, uttan at hesin endiliga nakrantíð hevur havt nakra ávirkan frá, ella bakgrund í Kristindóminum.

Eftir einari løtu av bøn og djevlaútdrívan, byrjar illi andin veruliga at rópa, tosa, hótta, háða, spotta og niðurgera okkum, Gud og Jesus inntil hann tilseinast má sleppa persóninum og fara, vanliga við einum skríggið.  Dømir sum eg ikki havi verið vitni til, vísa at persónur broytist í andlitið, hárið stendur upp og røddin umbroytist.

Eftir hetta vaknar persónurin, útmattaður, tystur, ikki vitandi hvat er áfatt, men óansæð so er hann normalur; hetta kann tí ikki samanberast við tilstandir av meiri nátturligum orsøkum.

Er talan um hysteria?

Men hvussu so við hysteria? Eg má siga, at eg havi ongantíð heilt fata logikkin við hesum argumentinum, eftirsum hesi í fella fyri hesi vanlagnu, vanliga stríðast í tí loynda, í teirra heimum og ikki undir religiøsum samkomum. Tað at vit oftani síggja slík manifestera eitt hvørt í religiøsum samkomum, kristnum ella ikki, er tí at hesi javnan koma til slík tiltøk tí tey leita sær eftir hjálp.

Ein ómetaliga góð viðgerð av hesum omanfyrinevnda, í ljósinum av sinnisjúku, epilepsi og hysteria, har í viðkomandi út frá práti við gudfrøðingum, psykologum og læknum, skilir hesi frá demoniskari ávirkan, er at finna í bókini hjá W.G. van Dam ‘Befrielse fra Besættelse’ (s.41-94). Ein onnur ómetaliga góð viðgerð av evninum er bókin hjá John L. Nevius ‘Demon Possession’, sum er gomul men vísir á at evnið er ein stór vísind í sær sjálvum.

Søgurnar og hendingarnar eru nógvar, men eg fari ikki dvølja meiri á hesar. Tað sum eg haldi verða av týdningi er, at mitt í okkara nátturulistiska ‘be about’, er ein verulig og livandi andaverð.